de Carlos Ruas en Um sábado qualquer.
8 de febreiro de 2024
CienciAtiras (70): As árbores
de Carlos Ruas en Um sábado qualquer.
8 de decembro de 2023
Con B de Ciencia (13) : Cerebrómic
Ficha editorial.
Referencias:
de Medicina Gráfica (Eugenia García Amor): "“Cerebrómic” es un cómic divulgativo con un dibujo a todo color al más puro estilo tebeo. En contadas ocasiones incluye alguna ilustración anatómica detallada (es difícil recurrir a la metáfora para explicar la vía visual), pero huye de la representación literal para explicar en clave de humor, sin perder el rigor científico, los misterios del cerebro. " [ler máis...]
de Alejandro Martínez: "Cerebrómic está planteado como una entrevista a cargo de una popular periodista al propio cerebro. Será el cerebro quien nos explique cuáles son sus partes y las funciones, o cómo transmite la información sensorial a través de la red extendida por todo el cuerpo. Una vez comprendamos esto, será mucho más sencillo poder comprender las patologías surgidas a partir de un mal funcionamiento de determinadas regiones o estructuras neurológicas.
Es cierto que, a pesar de ese original planteamiento en forma de entrevista, aporta mucha información y a veces el texto es inevitablemente denso, pero creo que seleccionan muy bien la teoría para que en todo momento parezca más una explicación informal que una sucesión de frases sacadas de un libro de anatomía o fisiología. Además, personalizan determinadas estructuras como las neuronas, los axones, y otras tantas, aportando un tono cartoon en plan Érase una vez la vida que puede resultar útil a la hora de conectar con lectores más jóvenes a los que enumerar sin más las diferentes partes o estructuras puede hacerles desconectar en el minuto 1." [ler máis...]
22 de novembro de 2023
CienciAtiras: On the Origin of Species
0 22 de novembro de 1859, saíu do prelo On the Origin of Species.
de Carlos Ruas en Um sábado qualquer.9 de abril de 2023
Con B de Ciencia (12): Algas verdes
Ficha editorial
Referencias:
de Juan R. Coca: "Algas verdes. La historia prohibida nos cuenta como los problemas ambientales y de salud no son tenidos en cuenta ante los intereses económicos y los valores neoliberales. La obra está centrada en un caso de contaminación por algas en las playas de Bretaña. Estas algas producen toxinas que afectan a la salud de los organismos y, periódicamente, terminan en las playas de dicha región francesa.
El cómic, desde una perspectiva realista, nos adentra en un trabajo documental sobre la investigación de este problema ambiental. A lo largo de la narración se nos va a mostrar la manera en que diversas instituciones son manipuladas y alteradas para evitar, en lo posible, que se produzcan efectos económicos negativos. Al fin y al cabo, las plazas son uno de los mayores atractores de turismo. Por lo que se podría generar un impacto en la economía local que pocos desean" [ler máis...]
de Diego García Rouco: "En Algas verdes /.../ nos cuentan una historia que solamente nos puede generar miedo, pero, que, a diferencia de otros cómics, no se trata de una obra de ficción. Se trata de una realidad que debemos conocer y cambiar si aspiramos a que el mundo del mañana sea habitable para nuestra descendencia. Un cómic que resume a la perfección y hace accesible un trabajo periodístico complejo y minucioso." [ler máis...]
Desde Marela BD.
3 de abril de 2023
Exploración do Pontiñas
A semana pasada, o alumnado de Xeografía de Bacharelato, coa dirección da súa profesora, Marta Otero, realizou un estudo da auga do Rego das Cabirtas, desde antes do lago do Pontiñas ata O Espiño.
O inicio da actividade implicaba o recoñecemento da flora e fauna de ribeira e, aínda que as árbores están comezado a abrir, o seu porte, a tona ou algunhas inflorescencias e amentos permitían recoñecer os salgueiros, ameneiros e bidueiros. A cor amarela poñíana as leitarugas e o bugallón. Ocas, patos, unha garza, ras e bolboretas foron acompañando os estudantes durante o seu traxecto río abaixo.
A primeira parte do estudo da auga consistía en comprobar se o lago artificial afectaba á velocidade e arrastre de sedimentos do regato, varias medicións, usando cortizas arrastradas pola auga permitiron ao alumnado analizar a velocidade; a recollida de auga servirá para comprobar os pousos que deixa cada zona e, xa no momento, observar a presenza dalgúns animaliños coma miñocas ou zapateiros. Pero a parte que lles resultou máis atractiva e sorprendente foi a comprobación da cantidade de residuos que forman parte do leito, xa desde a súa parte inicial, especialmente nitratos, probablemente produto da actividade gandeira da zona. As tiras reactivas non deixan lugar a dúbida sobre a contaminación da auga.
As medicións e tomas de mostras fóronse repetindo en varias ocasións, mentres o vento que achegaba a borrasca propiciou outra explicación sobre o cambio de altas a baixas presións atmosféricas.
No tramo final do regato, á altura do Espiño, nin é necesario recoller mostras: a canalización que verte augas residuais, directamente ao rego, xa o di todo. Aínda así, os rapaces recolleron as mostras entre restos de toalliñas hixiénicas procedentes das augas fecais, que abaneando nos ameneiros indicaban ata onde chegara o caudal do rego nos momentos de máis enchente.
28 de marzo de 2023
Prevención da enfermidade renal
O alumnado do 1º curso do STEMBACH, acompañado dos seus profesores Ana Penas Facorro e Luis Guitián Astray, vén de participar na Xornada de prevención da enfermidade renal, organizada pola Fundación renal Íñigo Álvarez de Toledo, que se desenvolve ao longo da xornada deste mércores 28 nas instalacións do Centro de diálise Teixedal (R/ da Ponte 93, Lalín).
Que mellor maneira de comprobar se o teu é realmente o ámbito da Medicina que participar destas experiencias? En palabras dos responsables do centro "45 veciños de Lalín, e a comarca do Deza, pasaron polo centro para facérense as probas gratuítas de detección precoz da enfermidade. Así mesmo, os lalinenses participaron nunha xornada de portas abertas na que tiveron a oportunidade de coñecer de primeira man como se leva a cabo unha sesión de diálise, e viron unha simulación na que os pacientes limpan o seu sangue mediante un ril artificial, durante unha media de catro horas por tres días á semana"
18 de febreiro de 2023
Ao fío de... Día da muller e a nena na ciencia
16 de febreiro de 2023
Prácticas do STEMBach na Facultade de Bioloxía.
Tardes de prácticas de Microbioloxía para o alumnado do STEMBach na Facultade de Bioloxía da USC. Xa están en marcha os traballos finais de investigación sobre a identificación de bacterias Gram-produtoras de antibióticos e resistentes aos mesmos.
Texto e fotografías de Natalia Fernández
10 de novembro de 2022
Visita ao CiMus
Este martes 8 de abril, o alumnado de 2º do Bacharelato STEM visitou o CIMUS acompañado da súa profesora Natalia Fernández, quen nos deixa a súa crónica do día:
"Nesta xornada exerceu de anfitrioa Cristina Iglesias, antiga alumna do IES Aller Ulloa, e actualmente bióloga e investigadora neste centro da USC, punteiro a nivel mundial. Cristina amosounos o laboratorio e explicounos o proxecto no que están traballando ela e o equipo de "Metabolismo Molecular" do que forma parte. Contounos como traballan no grupo "Liver team" estudando os cambios metabólicos en hepatocitos de ratas sometidas a dietas con diferentes proporcións de graxa e como inflúe no metabolismo da obesidade, e que fan no grupo "Brain Team" estudando no hipotálamo de ratos e ratas, unhas células da Glía chamadas Tanicitos, que tapizan o terceiro ventrículo encefálico e de grande importancia, posto que ademais de revestir as súas paredes emiten unhas prolongacións cara ás neuronas hipotalámicas e parece que interveñen en importantes procesos metabólicos, ademais de ter capacidade neuroxénica.
Tamén nos amosou como manipulan xeneticamente os tanicitos mediante Esterotaxia, un procedemento mediante o que inxectan virus con ARN nas células do hipotálamo dos ratiños para inhibir a expresión xénica das proteínas.
Vimos as salas de cultivos, a sala de crioxenia onde manteñen as liñas celulares dos diferentes proxectos de investigación do CiMus en N líquido a -170º, microscopios de fluorescencia e moitas cousas máis que non conto para non abrumar.
Como me enorgullece e alegra ver que os meus antigos alumnos e alumnas se abren camiño e fan cousas tan importantes para a sociedade!!"
Achegámosvos o enlace á información que hoxe ofrece La Voz de Galicia sobre a actividade.
21 de outubro de 2022
PMAR na loita contra o cancro de mama
Este 19 de outubro, o alumnado de PMAR, coa súa profesora Ana Penas Facorro, decidiu traballar sobre o cancro de mama.
Despois de buscar información sobre a enfermidade, a prevención e o tratamento; as rapazas e os rapaces deste grupo de 2º da ESO deseñaron e confeccionaron un cartel para recordar á Comunidade Educativa do IES Aller Ulloa a necesidade de visibilizar e desdramatizar esta doenza que a todos e todas nos toca de cerca.
Deseño do cartel: Lúa Fernández López. Fotografías: Ana Penas Facorro
22 de febreiro de 2022
Campaña de doazón de medula ósea
O alumnado de Cultura Científica (4º da ESO), coordinado pola súa profesora Charo Fernández Blanco, promoveu unha campaña de doazón de medula ósea entre o alumnado do centro.
2. Nunha segunda fase, foron informando polas aulas para facer chegar á rapazada as condicións para poder ser doador.
20 de febreiro de 2022
Bronce para Denís Iglesias
10 de febreiro de 2022
Visita ao Centro de Investigacións Biolóxicas (CIBUS)
Ao fío da visita, dous dos alumnos do STEM achegáronnos a seguinte reflexión:
"A actividade resultou moi interesante ao non poder facer uso no laboratorio do noso instituto destas técnicas coas que puidemos observar a actuación de bacteriófagos en disolucións con bacterias. Ao mesmo tempo, puidémonos facer unha idea aproximada do que é a vida na Universidade, e ata accedemos ao interior dos edificios das Facultades de Bioloxía e Medicina"
Marta García e Adrián Llinares, 2º Bac. A
























.jpg)












